TERUG NAAR OVERZICHT

Wie voor het werk veel contact heeft met mensen raakt mentaal sneller uitgeput

 

Dat mentale problemen op de werkvloer meer aandacht verdienen, is duidelijk. Maar waar loopt het nu eigenlijk mis? Wat maakt dat zo veel mensen uitvallen met psychische klachten? De werkomstandigheden in je sector, je persoonlijkheid en de aanpak van je leidinggevende zijn volgens experten allesbepalend.

Volgens het recentste rapport van IDEWE was 5,5% van de werknemers in de overheidssector in 2016 minstens een dag thuis met psychische klachten, binnen de gezondheidszorg was dat 4,7% van de werknemers en in het onderwijs 4,6%. Hoe komt het dat net die sectoren zo geplaagd worden door mentale aandoeningen?

“De overheid, de gezondheidszorg en het onderwijs springen eruit als we de sectoren bekijken waar het meeste ziekteverzuim voorkomt omwille van mentale aandoeningen”, weet Lode Godderis, professor arbeidsgeneeskunde aan de KU Leuven. Volgens het recentste rapport van IDEWE was 5,5% van de werknemers in de overheidssector in 2016 minstens een dag thuis met psychische klachten, binnen de gezondheidszorg was dat 4,7% van de werknemers en in het onderwijs 4,6%.
“Dat zijn drie sectoren waarin je heel veel contact hebt met mensen”, verklaart de professor. “Een loketbediende bijvoorbeeld, een arts en een leerkracht, die werken continu met respectievelijk burgers, patiënten en leerlingen. Onderzoek toont aan dat frequent contact met anderen een verhoogd risico met zich meebrengt, omdat je emotioneler veel meer betrokken raakt. Zo ben je mentaal sneller uitgeput. Zeker als daar nog eens een hoge werkdruk en weinig autonomie bij komt, dan gaat het kans op mentale klachten zoals stress, burn-out en depressie nog meer de hoogte in.”

Extra taken en regeltjes

Een hoge werkdruk wordt onder andere veroorzaakt door een steeds uitgebreider takenpakket. “Zorgverleners en leerkrachten gaan bijvoorbeeld gebukt onder een enorme administratieve last”, vindt de professor. “Dokters willen hun patiënten helpen, juffen en meesters lesgeven. Daar hebben zij voor gestudeerd. Maar de toenemende administratieve taken zorgen ervoor dat zij niet kunnen focussen op hun hoofdtaak. Bovendien zijn ze vaak niet opgeleid voor de extra werkjes, waardoor ze extra stress krijgen en gedemotiveerd raken.”

In de overheidssector speelt ook het gebrek aan autonomie dikwijls een belangrijke rol. “Binnen de overheid heerst nog vaak een hiërarchische structuur”, weet Lode Godderis. “Werkkrachten zijn soms gedwongen om hun taken uit te voeren volgens minutieus uitgeschreven procedures, wat het werk kan vertragen en kan maken dat zij minder betrokken zijn en minder voldoening uit hun job halen.”

Perfectionisten

Of je gevoelig bent voor mentale problemen, hangt ook af van je persoonlijkheid. “Mensen met perfectionistische karaktertrekken zijn extra kwetsbaar”, weet de professor. “Zij zijn betrokken, hebben een groot verantwoordelijkheidsgevoel en willen hun taken tot in de puntjes afwerken. Bovendien willen ze goed liggen in de groep, dus als iemand hen om hulp vraagt zeggen ze zelden ‘nee’. Met alle gevolgen van dien.”

Het is het aan de leidinggevende om op de juiste manier met zulke karakters om te gaan, vindt de professor. “Het is verleidelijk om alle moeilijke klussen door te spelen naar die ene werknemer die ze altijd zonder morren aanvaardt en perfect afhandelt. Maar zo ga je die persoon overbelasten. Let daarmee op.”

Anderzijds is ook aan de werknemer om tijdig aan de alarmbel te trekken. “Voel je dat het niet meer gaat? Laat dat weten aan je baas. Wees niet bang om je mond open te doen. Communiceer, vraag eventueel om een aangepast takenpakket. Beter een burn-out voorkomen dan genezen!”

Reïntegratie

Dat voorkomen beter is dan genezen, blijkt ook duidelijk uit cijfers van Mensura. De dienst voor preventie en bescherming op het werk stelde vast dat amper twee op de tien langdurig zieken erin slagen om terug te keren naar hun vorige werkgever. “Hoe langer je thuis bent, hoe moeilijker het is om terug te keren”, aldus Lode Godderis. “In het begin zijn het vooral de medische factoren die je tegenhouden, op het einde van een lange ziekteperiode voornamelijk psychosociale. Gaan mijn collega’s me wel begrijpen? Zal ik mijn job nog kunnen? Gaat de druk me niet opnieuw te veel worden? Dat zijn angsten die de stap om weer te gaan werken bemoeilijken. Nochtans is het belangrijk om snel terug aan de slag te gaan. Studies bewijzen dat een job die bij je past net een heel positieve impact heeft op je mentaal welzijn.”

Hoe pak je als werkgever de reïntegratie dan aan? “Eerst en vooral: hou contact met de werknemer tijdens zijn afwezigheid. Een telefoontje of een bezoek van tijd tot tijd toont dat hij er nog bijhoort. Als de werkkracht terugkomt, herbekijk dan samen zijn takenpakket. En hou je daar ook aan. Vaak lukt het in het begin wel om de verantwoordelijkheden te beperken, maar na enkele weken is het weer business as usual. Neen, het vraagt tijd om te opnieuw te wennen aan de druk en je weer goed te voelen op de werkvloer. Daarom is het geen slecht idee om de uitgevallen werkkracht eerst deeltijds te laten terugkomen. En tenslotte, blijf positief denken. Toon je werknemer dat je vertrouwen hebt, dat jullie samen een oplossing kunnen vinden voor elk probleem. Zo werk je een positieve ingesteldheid in de hand.”


Lees ook:

Fit én gezond op het werk? Zo krijg je het geklaard

Het is niet omdat je een zittende job hebt, dat je gezondheid gedoemd is. Met een paar simpele trucj...

Van lasser tot werfleider

het kan bij Top Employer SPIE Belgium

 

Opinie Alexander De Croo: “Geef elke werknemer 2 jaar om bij te scholen”

De wereld rondom ons is pijlsnel aan het veranderen. Toch aarzelen we om opleidingen te volgen en on...

Een job bij de politie: meer praten dan vechten?

Babette vertelt over haar ervaring als politie-inspecteur

Facebooken en gamen: bedrijven kiezen voor 'het nieuwe leren'

Natuurlijk zijn ze er wel, de bedrijven die van opleiden een speerpunt hebben gemaakt. Soms uit nood...

Word gevonden

Toon jouw profiel aan meer dan 400 werkgevers die elke dag nieuwe kandidaten zoeken in onze database.

Belgische werknemers scholen veel te weinig bij

Aan onderwijsaanbieders geen gebrek. En toch komen veel werknemers in ons land amper aan bijscholen ...

3 prangende hr-vragen voor de toekomst

64 Belgische werkgevers mogen zich een jaar lang Top Employer noemen. Allemaal hebben ze bewezen dat...

Het geheim van de Top Employers

Het nieuwe lijstje Top Employers is bekend! Ga je bij een van hen aan de slag, dan kun je zeker zijn...