TERUG NAAR OVERZICHT

Zo zorg je voor een goede sfeer in je team

Als leidinggevende ben je niet alleen verantwoordelijk voor het bereiken van een optimaal resultaat, maar ook voor de sfeer in je team. Hoe houd je de vinger aan de pols en stuur je bij wanneer nodig?

Let op kleine signalen

Het is misschien niet altijd eenvoudig om objectief te beoordelen hoe goed de sfeer binnen je team is, al was het alleen maar omdat veranderingen vaak langzaam gaan.

“Teams gaan door bepaalde ontwikkelingsfasen heen en blijven op den duur nooit hetzelfde draaien”, zegt managementadviseur Peter Ambagtsheer van Lagerweij & Partners. Mocht de sfeer verslechteren, dan is dat aan kleine signalen te merken: “Het ontstaan van stoorzenders is een belangrijk signaal, maar zeker niet het enige. Ook wanneer het energieniveau van het team daalt of er continu kleine irritaties zijn, kan dat een teken aan de wand zijn.”

Probeer de oorzaak van verslechtering te achterhalen

Wanneer je de sfeer wilt verbeteren, zul je moeten ontdekken wat er momenteel misgaat. De oorzaken kunnen op allerlei vlakken liggen. Interim manager Renate Kooistra geeft een aantal voorbeelden: “Onderlinge competitie, te weinig werk, een teamlid dat wordt voorgetrokken, het ontbreken van een gezamenlijk doel, belang of interesse, of teamvergaderingen die slecht worden geleid.”

“Maar een verslechterende sfeer kan zijn oorzaak bijvoorbeeld ook vinden in economische achteruitgang, te hoge werkdruk, een reorganisatie, nieuwe collega’s, dan wel geen betrokkenheid vanuit het management”, zegt teamleider Frank Leenhoven bij Evides Waterbedrijf. Ambagtsheer: “Een goed team heeft harmonie nodig, uitdagingen en een gevoel van succes. Maar het ironische is ook dat een gebrek aan uitdagingen de sfeer kan verpesten.”

Pak stoorzenders aan

Een zekere mate van diversiteit is goed, maar meningsverschillen moeten niet te zeer uit de hand lopen. Ambagtsheer: “Stoorzenders zijn er altijd wel in meer of mindere mate: mensen die in ‘bilaterale gesprekjes’ een eigen werkelijkheid creëren of steun bij elkaar zoeken. Dit hoort bij normale coalitievorming.”

Wanneer één bepaalde persoon een bron van conflicten is en de sfeer continu naar beneden haalt, is het zaak om in te grijpen. Leenhoven: “Als leidinggevende kun je deze medewerker in een individueel gesprek vertellen wat jij constateert. Zeg dan niet: ‘Ik heb gehoord dat …’, maar leg uit wat het gedrag van de werknemer volgens jou met het team doet. Probeer vervolgens te achterhalen wat de reden is van het storende gedrag.”

Die hoeft volgens Leenhoven lang niet altijd in de werksfeer te liggen: “Ik heb meegemaakt dat een betrokken medewerker, die goed in de groep lag, zich afzonderde en negatief gedrag ging vertonen. Bij navraag bleek dat voort te komen uit privéproblemen.”

Herken machtsconflicten

Soms lijkt er sprake te zijn van een stoorzender, maar ligt de oorzaak van allerlei irritaties in een onduidelijke machtsstructuur.

Ambagtsheer komt in zijn beroepspraktijk hoofdzakelijk twee typen stoorzenders tegen: “Mensen die niet op de juiste plek zitten en dat met storend gedrag duidelijk maken. Of mensen in een team met te veel leiders aan boord. Dat laatste probleem is op te lossen door één echte leider te benoemen. Vervolgens zullen de anderen inbinden of elders een team zoeken om te leiden.”

Zorg voor ontspanning

De boog kan niet altijd gespannen zijn. Ambagtsheer: “Inspannen is alleen leuk als je samen van het resultaat kunt genieten. Teams bouwen betekent dus samen inspannen én samen ontspannen. Wie dit laatste achterwege laat, zal het team uit elkaar zien vallen. Teams hebben onderhoud nodig. Samen één of twee biertjes drinken na een dag hard werk kan de teamgeest al bevorderen.”

Haal het team van de werkvloer

Activiteiten buiten de deur kunnen de sfeer verbeteren. “Omdat teamleden uit hun werkomgeving zijn gehaald, kunnen ze experimenteren met nieuwe en hopelijk betere omgangsvormen. Ook kunnen mensen in een andere omgeving ineens onvermoede talenten laten zien, waardoor ze elkaar met andere ogen gaan bekijken”, zegt Ambagtsheer. Dat is hem ooit zelf overkomen: “Ik deed eens mee aan een teambuildingweekend waarbij we gingen klootschieten. Op een bepaald moment stond ik één van die met lood verzwaarde kogels op blote voeten en met opgetrokken broek uit een beek te vissen. Mijn collega's stonden met open mond langs de kant. Ze hadden zo’n spontane actie van mij totaal niet verwacht. Dat soort situaties helpt om elkaar beter te leren kennen.”

Kooistra: “Het is goed om samen lol te hebben. Dat hoeft nergens over te gaan. Je maakt elkaar dan op een andere manier mee. De gesprekken gaan vaker over persoonlijke zaken en dat schept een band. Zelfs als het zakelijk minder klikt helpt dat later toch in de samenwerking.”

Leenhoven adviseert wel om te controleren of het team de uitstapjes inderdaad op prijs stelt. “Een overdaad aan deze activiteiten kan uiteindelijk ook averechts werken. Vraag altijd aan het team of zij achter de activiteit staan en deze waarderen.”

Geloof in de kracht van je team

Een sterk team kan zelf ook de sfeer verbeteren. Als het daarvoor de ruimte krijgt. “Er zijn boekenkasten vol geschreven over hoe de werkomgeving moet zijn georganiseerd om in een optimale sfeer een optimaal resultaat te bereiken”, zegt consultant change management Rémon van Riemsdijk. “Maar belangrijker is het besef dat de werkomgeving niet wezenlijk anders hoeft te worden benaderd dan de privé-omgeving als het gaat om sfeer, omgangsvormen en mogelijke stoorzenders.  Stoorzenders die in een privésetting al weken of maanden eerder apart genomen zouden zijn, kunnen op het werk ongestoord soms jarenlang hun gang gaan. Naar mijn mening is een organisatie die verantwoordelijkheden vrij laag in de onderneming weet te beleggen op de goede weg. Leiderschap wordt binnen dat soort organisaties niet afgedwongen, maar ontstaat op basis van inhoudelijke kennis en betrokkenheid.”

Leenhoven: “De beste manier om de sfeer in een groep positief te ontwikkelen is om teamleden te stimuleren elkaar aan te spreken. Werkelijk zelfsturende teams voelen zich niet alleen verantwoordelijk voor het boeken van gezamenlijk succes, maar ook voor de algehele sfeer.”

Dit artikel verscheen eerder op Intermediair.

Tekst: Jolein de Rooij

Wat verandert er praktisch op werkvlak voor jou in 2018?

In de loop van 2018 treden er heel wat maatregelen in werking die jouw (zoektocht naar een) job in m...

Word gevonden

Toon jouw profiel aan meer dan 400 werkgevers die elke dag nieuwe kandidaten zoeken in onze database.

Dit was 2017 in cijfers

Meer vacatures, minder werklozen. Als we één ding uit 2017 onthouden, dan is het wel dat. Maar er zi...

 

 

Tijd voor de ideale job

Zoek jobs op jouw maat en maak een job alert aan.

 

 

 

De arbeidsmarkt in 2018: dit zijn de uitdagingen

Meer vacatures, minder werklozen. Als we één ding uit 2017 onthouden, dan is het wel dat. Na jaren v...

Mis geen enkele tip voor je carrière!

Schrijf je nu in op onze nieuwsbrief.

Waarom je je vakantiedagen echt niet mag vergeten opnemen

Wie voltijds werkt heeft ieder jaar recht op 20 wettelijke vakantiedagen. De wetgever stelt echter d...

5 vormen van seksuele intimidatie op het werk

Als je collega je een kneepje in je billen geeft of voortdurend voorstelt eens samen in bed te duike...

50+’ers hebben meer vertrouwen in jongere leidinggevende

Werken voor een jongere baas, vreemd? Integendeel! Slechts 28% van de werkende vijftigplussers heeft...