TERUG NAAR OVERZICHT

7 verklaringen waarom de loonkloof tussen mannen en vrouwen nog steeds bestaat

Meisjes halen gemiddeld genomen hogere diploma’s dan jongens. Toch zullen ze in hun carrière minder verdienen en moeilijker naar de top van het bedrijfsleven doorstromen. Hoe komt dat? 

De vervrouwelijking van de arbeidsmarkt is een van de opvallendste trends van de voorbije dertig jaar. Tussen 1984 en 2014 steeg de werkende bevolking met ruim 1 miljoen. Die groei is bijna volledig toe te schrijven aan de vrouwen: er kwamen bijna 900.000 vrouwen met een job bij, tegenover 176.000 mannen. Anno 2014 vertegenwoordigden vrouwen 46,6 procent van de werkende bevolking. De mannen hebben op de arbeidsmarkt dus nog wel de bovenhand, maar een evenwicht komt dichterbij. Toch zijn er grote verschillen in de manier waarop mannen en vrouwen carrière maken.

 

1. Vrouwen werken vaker deeltijds

In 2014 was ruim vier op de tien vrouwen in België deeltijds aan de slag, tegenover bijna één op de tien mannen. Ter vergelijking: dertig jaar geleden ging het om 1,3 procent van de mannen en 22,1 procent van de vrouwen. De toename van het aantal vrouwen op de arbeidsmarkt ging dus gepaard met een stijgend aantal deeltijds werkenden.

 

2. Glazen plafond

Slechts één op de drie managementfuncties in bedrijven gaat naar een vrouw. Dat cijfer blijft over de jaren heen min of meer stabiel. De meeste vrouwelijke managers vind je terug in de sectoren menselijke gezondheidszorg en maatschappelijke dienstverlening, het minste in de bouw. In quasi elke sector zie je dat het aandeel vrouwen in het management lager ligt dan het totaal aantal vrouwen. Dat wijst volgens het Instituut voor de Gelijkheid van Mannen en Vrouwen mogelijk op het bestaan van een ‘glazen plafond ‘(analyserapport 2012, cijfers 2011).

 

Veel vrouwen in het bedrijf, maar niet in het management

Sector

Totaal aantal
vrouwen

Aantal vrouwen in management

Onderwijs

69,7%

43,6%

Administratieve en ondersteunende diensten

55,1%

34,1%

Informatie en communicatie

26,5%

25,1%

Financiële activiteiten en verzekeringen

48,6%

34,5%

Bron: Instituut voor de Gelijkheid van Mannen en Vrouwen, Vrouwen aan de top 2012 (cijfers 2011)

 

3. Kleverige vloer

Een ander fenomeen waar vrouwen onder lijden zijn de zogenaamde ‘sticky floors’ of ‘kleverige vloeren’. Vrouwen beklimmen niet alleen minder vaak de hogere treden van de carrièrelader, ze beginnen ook minder snel aan hun klim. Of met andere woorden, ze maken later dan mannen hun eerste promotie.

 

Wetenschappers van de KULeuven, UGent en de IÉSEG School of Management onderzochten in 2014 in welke mate werkgevers tot die ongelijkheid bijdragen. Ze stuurden daarvoor 1.152 fictieve sollicitatiebrieven op bestaande vacatures uit, telkens in twee versies: eentje van een mannelijke en eentje van een vrouwelijke kandidaat. Verder hadden beide kandidaten hetzelfde diploma en vijf jaar ervaring in een startersjob. Wat bleek? Eén op de vier mannen én vrouwen kreeg een positieve reactie. Over discriminatie is op het eerste gezicht dus geen sprake. Dit verandert wanneer je enkel rekening houdt met de vacatures die een promotie inhouden. In dat geval hadden de mannelijke kandidaten 23 procent meer kans op een positieve reactie en zelfs 50 procent (!) meer kans om meteen uitgenodigd te worden.

 

VRAAG: Ligt het aan de vrouwen zelf?

Dat vrouwen minder snel carrière maken, heeft niet alleen met de ongelijke behandeling door werkgevers te maken. Jonge vrouwen zijn uit zichzelf ook minder op promotie gericht dan hun mannelijke collega’s. Dat besloot diezelfde onderzoeksgroep na een experiment bij 631 studenten. De deelnemers moesten beslissen of ze op een aangeboden baan zouden ingaan. In drie groepen hield de job een promotie in, in één groep niet. Mannen hadden duidelijk een grotere voorkeur voor banen die een promotie in functieniveau inhielden dan vrouwen. Vrouwen weigerden promotie om twee redenen: de afkeer om risico's te nemen en de vrees om gediscrimineerd te worden. Ze zeggen dus op voorhand nee, omdat ze bang zijn niet ernstig genomen te worden of omdat ze denken dat ze het niet zullen aankunnen. Het gezin kwam in dit onderzoek niet naar boven als verklarende factor.

 

4. Vrouwen zijn oververtegenwoordigd in laaggekwalificeerde jobs

Vrouwen vind je minder vaak in hoog- en middengekwalificeerde en vaker in laaggekwalificeerde jobs dan mannen. Volgens de Beroepenmonitor van het Steunpunt WSE worden ongeveer twee op de drie laaggekwalificeerde jobs door vrouwen ingevuld. Het gaat dan vooral om jobs als huishoudhulp of schoonmaker. In België werken ongeveer 220.000 vrouwen als huishoudhulp of schoonmaker tegenover 20.000 mannen.

 

5. Mannen zijn economisch kwetsbaarder dan vrouwen

Terwijl de werkloosheidsgraad bij vrouwen in 1984 nog op 15,6 procent lag, is die in 2014 gezakt tot 8,0 procent. Bij de mannen zie je over diezelfde periode een lichte stijging, van 7,1 naar 9,1 procent. Op dit vlak hebben de vrouwen de mannen dus bijgebeend. Dat ze het tegenwoordig iets beter doen dan de mannen heeft te maken met de crisis. De klappen vielen de voorbije jaren immers vooral in ‘typisch’ mannelijke sectoren, zoals de auto- of de metaalindustrie.

 

6. Meer vrouwen dan mannen onderbreken hun loopbaan

Volgens cijfers van de RVA maakten in november 2015 4.328 werknemers gebruik van voltijds tijdskrediet. Het gaat om 834 mannen en 3.494 vrouwen. Goed om weten: je tijdelijk uit de arbeidsmarkt terugtrekken blijft niet zonder gevolgen voor je verdere loopbaan. Herintreders moeten inboeten qua loon, autoriteitsniveau en functie. Bovendien blijken ze minder tevreden over hun job.

 

7. Vrouwen verdienen per maand 155,50 euro netto minder dan mannen

Per uur verdient een man gemiddeld 9 procent meer dan een vrouw (bruto). Dat leert het recentste loonkloofrapport van het Instituut voor Gelijkheid van Vrouwen en Mannen. Op jaarbasis loopt het verschil op tot 22 procent. In die jaarcijfers zie je duidelijk het effect van deeltijdse arbeid spelen. Dat de loonkloof geen fabeltje is, bevestigde recent ook het onderzoek van arbeidspsycholoog Frederik Anseel (UGent). Per maand verdient een vrouw 155,50 euro netto minder dan een man in een gelijkaardige job. De loonkloof zet zich trouwens verder bij de extralegale voordelen. Vrouwen hebben er minder kans op en ontvangen kleinere bedragen. Zo kunnen 9 procent van de vrouwelijke en 13 procent van de mannelijke werknemers rekenen op een aanvullend pensioen. De tussenkomst voor woon-werkverkeer ligt bij vrouwen gemiddeld 15 procent lager.

 

Loonkloof: Het grootst bij verkopers

 

Brutomaandloon
mannen

Brutomaandloon
vrouwen

Loonkloof

Verkopers

2.711 euro

2.255 euro

16,8%

Bedienaars van vaste machines en installaties

2.989 euro

2.525 euro

15,5%

Specialisten op gebied van bedrijfsbeheer en administratie

4.958 euro

4.228 euro

14,7%

Assembleurs

3.000 euro

2.575 euro

14,2%

Ambachtslieden en drukkerijmedewerkers

2.829 euro

2.441 euro

13,7%

Elektriciens

2.906 euro

2.547 euro

12,4%

Ongeschoolde arbeiders in de bouw, civieltechnische werken, industrie en transport

2.733 euro

2.403 euro

12,1%

Managers op administratief en commercieel gebied

6.496 euro

5.735 euro

11,7%

Medewerkers persoonlijke dienstverlening

2.518 euro

2.243 euro

10,9%

Metaalarbeiders, machinemonteurs

2.875 euro

2.575 euro

10,4%

Bron: FOD Economie
 

 

Conclusie

Naar verklaringen voor de loonkloof is het niet lang zoeken: vrouwen vind je vaker in minder goed betalende sectoren, hebben minder anciënniteit en werken vaker deeltijds. Toch zeggen die objectieve verschillen niet alles, want zelfs als alle eigenschappen dezelfde zijn (opleiding, ervaring, leeftijd…) verdienen vrouwen minder dan mannen.

 

10 jobs waar je als vrouw wel meer dan behoorlijk mee kan verdienen

1

Business Unit Manager

5.885 euro

2

IT manager

5.260 euro

3

Algemeen directeur

4.887 euro

4

Operationeel directeur

4.259 euro

5

Docente in het hoger onderwijs

4.194 euro

6

Sales manager

4.191 euro

7

Projectmanager

4.113 euro

8

HR-manager

4.094 euro

9

Informatieanalist

3.900 euro

10

Accounting manager

3.809 euro

Bron: salarisenquête KU Leuven/Vacature, cijfers november 2012

 

Lees ook:

Vrouwen aan de top: niet altijd evident

 

Bronnen: FOD Economie, Steunpunt Werk, Instituut voor Gelijkheid van Vrouwen en Mannen, RVA

 

 

Deeltijdse job, voltijds loon

De gemiddelde Belg verdient 3401 euro bruto per maand. Voor een voltijdse baan, welteverstaan. Voor ...

Word gevonden

Toon jouw profiel aan meer dan 400 werkgevers die elke dag nieuwe kandidaten zoeken in onze database.

Geen diploma hoger onderwijs, wel een mooi loon

Ook werknemers die niet verder studeerden aan een hogeschool of universiteit kunnen goedbetaalde job...

 

 

Tijd voor de ideale job

Zoek jobs op jouw maat en maak een job alert aan.

 

 

 

Ook zonder managersfunctie een hoog loon

Wie op een goed salaris mikt, hoeft niet per se een managementpositie te ambiëren. Een specialist is...

Mis geen enkele tip voor je carrière!

Schrijf je nu in op onze nieuwsbrief.

Bye bye bedrijfswagen: ben jij er klaar voor?

Ook in 2018 stonden we weer massaal in de file. Ook in 2018 kwamen we weer gezamenlijk tot de conclu...

In deze steden verdien je het meest

Werk je in Brussel Hoofdstad, dan verdien je gemiddeld 3.972 euro bruto. Is je werkgever gevestigd i...

De hoogste en laagste lonen op een rij

Wil je flink je boterham verdienen? Dan moet je directeur worden van een grote onderneming. Dat was ...