Kan ik aan mijn werkgever vragen om 40 uur per week te werken in plaats van 38 uur, om meer vrije dagen te hebben?

"Als dat mogelijk is, zou ik liever elke dag wat langer werken en dan een paar dagen extra per jaar vrij hebben. Kan dat?"
Het antwoord van Astrid Mertens, SD Worx

De wekelijkse arbeidsduur van de werknemers bedraagt sinds 1 januari 2003 maximaal 38u per week.  Sectoren en ondernemingen hadden toen de mogelijkheid om hun wekelijkse arbeidsduur op een soepelere wijze te herleiden tot maximaal 38u/week:

  • ofwel effectief een uur per week minder
  • ofwel gemiddeld via toekenning van compensatiedagen
  • ofwel een gemengd systeem

De conventionele arbeidsduurvermindering tot maximaal 38 uur/week kon doorgevoerd worden via:

  • een vóór 1 januari 2003 gesloten cao (op het niveau van de sector of van de onderneming);
  • bij ontstentenis van een cao., een op uiterlijk 1 januari 2003 van kracht zijnde arbeidsreglement.

Voor de werknemers wier wekelijkse arbeidsduur op 1 januari 2003 conventioneel niet verminderd werd tot (maximaal) 38 uur, werd de wekelijkse arbeidsduur van rechtswege en dus automatisch teruggebracht tot 38 uur, en dit door een effectieve wekelijkse arbeidsduurvermindering.

Het antwoord op je vraag hangt af van wat er beslist is op sectorniveau en de manier waarop je werkgever deze collectieve arbeidsduurvermindering in de onderneming heeft ingevoerd en vertaald naar de uurroosters in het arbeidsreglement.

Als je in jouw onderneming (mede door wat er op sectorniveau is bepaald) verplicht effectief 38u per week moet gewerkt worden, zal je werkgever niet kunnen ingaan op je vraag om 40u per week te werken via toekenning van compensatiedagen. Het is ook niet mogelijk om hier op individueel vlak van af te wijken.

Als jouw sector/werkgever heeft geopteerd om een gemiddelde arbeidsduurvermindering door te voeren, dus met toekenning van compensatiedagen, dan kan je met je werkgever afspreken om volgens een ander uurrooster te worden tewerkgesteld. In principe moeten alle uurroosters die in een onderneming van toepassing zijn, opgenomen worden in het arbeidsreglement.