"Mijn collega is homo, maar durft het niet te zeggen. Hoe kan ik helpen?"

"Mijn collega is homoseksueel maar durft het nog niet te zeggen op het werk. Ik wil hem graag helpen, maar weet niet hoe."
Het advies van Ellen Claes, Arista

“Uit de kast komen” is niet vanzelfsprekend, dat liet Jodie Foster nog eens merken bij haar bedankingsspeech op de Golden Globes. De vijftigjarige actrice kreeg er de Cecil B DeMille lifetime achievement award voor haar acteercarrière. In haar speech deed ze haar publieke coming-out.

Hoe mensen reageren op dit nieuws is moeilijk te voorspellen en heb je niet in de hand. Hoewel de houding van heteroseksuele collega’s toleranter is geworden ten opzichte van homoseksuele collega’s betekent dit nog niet dat er op de werkplek geen problemen meer voorkomen.

Sommige werknemers die hun seksuele geaardheid op de werkplek onthuld hebben, krijgen te maken met vijandelijkheden, opmerkingen en grappen over homo’s of lesbiennes. Het gaat soms zelfs verder dan dat. Er is sprake van discriminatie o.a. bij promotie of het verkrijgen van extra-legale voordelen en van pesterijen zoals het verspreiden van geruchten over ongewenst seksueel gedrag, het in vraag stellen van de vakbekwaamheid van de betrokkenen, homofobe opmerkingen en zinspelingen, etc.

Gelukkig kan het ook anders. Er zijn holebi’s die geen enkel probleem met hun geaardheid ondervinden op hun werkplek. Ze hebben goede relaties met collega’s en directie. Uit onderzoek blijkt dat zij o.a. productiever en gemotiveerder zijn.

Persoonlijke keuze

Of men een coming-out op het werk doet is een persoonlijke keuze maar het is belangrijk te kunnen inschatten hoe groot de openheid is in de organisatie.

Het verzwijgen heeft als nadeel dat men elke dag opnieuw zijn woorden en handelingen dient af te wegen opdat men niet “door de mand valt”. Dit brengt een voortdurende angst voor ontdekking met zich mee wat kan leiden tot een lager psychosociaal welzijn en alle gevolgen die daar aan gekoppeld zijn (bv. verlaagde productiviteit, slechtere gezondheid, etc.).

Wat kan je als collega doen?

Je bent niet verplicht om te vertellen of je homoseksueel of lesbisch bent. Peuter daarom geen bekentenis van je collega los. Laat hem of haar de ruimte en tijd om zelf te beslissen zich al dan niet te outen. Hoe kan je dit doen?

  1. Blijf iedereen eerlijk en met respect behandelen
  2. Reflecteer over mogelijke vooroordelen bij jezelf
  3. Geef het goede voorbeeld door je te onthouden van stigmatiserend gedrag en opmerkingen
  4. Bied een luisterend oor indien je collega daar behoefte aan heeft. Neem hiervoor voldoende tijd en hou de informatie vertrouwelijk
  5. Geef zelf geen aanleiding tot roddels. Hou eventuele vermoedens voor jezelf

Vergeet ook niet dat het kan zijn dat je collega helemaal niet homoseksueel is. Het is niet omdat iemand op een bepaalde manier praat of zich gedraagt dat hij of zij daarom een holebi is.

Wees discreet

Wanneer je collega je in vertrouwen heeft genomen en je verteld heeft dat hij of zij homoseksueel is, ga hier dan discreet en vertrouwelijk mee om. De keuze om voor de rest van de organisatie “uit de kast te komen” is een persoonlijke keuze. Hoe kan je je collega hierbij ondersteunen?

  1. Bied ook in deze situatie een luisterend oor
  2. Help je collega bij het op een rijtje zetten van de voor- en nadelen van het outen op de werkvloer.
  3. Vraag aan je collega zelf hoe je hem of haar het best kan ondersteunen.
  4. Laat hem of haar de beslissing nemen. Dring niet aan. En respecteer de gemaakte keuze.

Wat kan de organisatie doen?

Aandacht voor diversiteit binnen de organisatie is de moeite waard. Je werknemers voelen zich veiliger en meer betrokken. Een open omgeving waar ieder zich beter thuis voelt, zorgt voor een positieve sfeer, en dat slaat uiteindelijk ook over op de houding van collega’s onderling en tegenover klanten, leveranciers etc. Werknemers zijn minder snel ziek, presteren beter en er is een grotere loyaliteit.

De grote uitdaging voor de onderneming hierin is het waarderen van het verschil en het aanvaarden van het andere in zijn eigenheid. Dit houdt o.a. in dat het niet alleen draait om informeren, regels, toezicht en klachtenregeling maar vooral om houding en gedrag. Een rijke diversiteitcultuur komt ten goede van alle werknemers.

Doe de test!

Op de website van Çavaria (de vroegere Holebifederatie) vind je de test: Hoe holebivriendelijk is jouw bedrijf ? Hier kan je o.a. als collega of werkgever jezelf testen.
Surf naar www.cavaria.be/werkvloer.