Mag een rekruteerder mij een uittreksel uit het strafregister vragen?

"Is het toegelaten om tijdens een sollicitatieprocedure een uittreksel uit het strafregister (bewijs van goed gedrag en zeden) te vragen? Wanneer mag het wel, wanneer niet?"
Het antwoord van David Seghers, SD Worx

Uittreksel uit Strafregister

De wet in verband met het Centraal Strafregister regelt de uitreiking van 'bewijzen van goed zedelijke gedrag' door gemeentebesturen aan particulieren. In 2009 is deze wetgeving pas effectief in werking getreden en spreken we niet meer van het 'bewijs van goed zedelijk gedrag' of 'getuigschrift van goed gedrag en zeden', maar van 'uittreksel uit het strafregister'.  De doelstelling van het strafregister bestaat erin de daarin geregistreerde gegevens mee te delen aan:

  • de overheden en administratieve overheden die belast zijn met de uitvoering van de gerechtelijke opdrachten in strafzaken
  • particulieren ingeval ze een uittreksel uit het strafregister moeten voorleggen
  • buitenlandse overheden in de gevallen omschreven in internationale overeenkomsten

Iedere inwoner van de gemeente mag een uittreksel uit het strafregister vragen. Dergelijke aanvragen mogen slechts ingewilligd worden als ze betrekking hebben op de aanvrager zelf.

Er bestaan drie modellen van uittreksel:

  • een  model dat aangevraagd wordt voor een activiteit waarvan de toegangs- of uitoefeningsvoorwaarden niet zijn gereglementeerd
  • een  model dat  aangevraagd wordt voor een activiteit waarvan de toegangs- of uitoefeningsvoorwaarden zijn gereglementeerd (via wetsbepalingen of reglementaire bepalingen) bvb taxichauffeur
  • een model dat aangevraagd wordt om toegang te krijgen tot een activiteit die onder opvoeding, psycho-medisch-sociale begeleiding, hulpverlening aan de jeugd, kinderbescherming, animatie of begeleiding van minderjarigen valt

De gemeenschappelijke vermeldingen voor deze drie modellen zijn onder andere:

  • de volledige identiteit van de betrokken persoon, met vermelding van het gebruik waarvoor het uittreksel werd aangevraagd
  • de criminele, correctionele of politieveroordelingen of veroordelingen met eenvoudige schuldigverklaring, ongeacht ze effectief of met uitstel, die in het strafregister van de betrokkene voorkomen

Op de specifieke vermeldingen voor elk van de drie modellen van uittreksel gaan we niet dieper in.

Uittreksel is een gerechtelijk gegeven

Een uittreksel uit het strafregister is een persoonsgegeven. Zoals hierboven beschreven kan iemand slechts een uittreksel aanvragen voor zichzelf. Omdat het hier over een persoonsgegeven gaat speelt de privacywetgeving hier. Het gaat hier zelfs over een bepaalde categorie van persoonsgegevens die nog sterker worden beschermd, met name gerechtelijke gegevens.

In principe is het verboden om dergelijke gegevens te verwerken behalve in, onder meer, volgende gevallen:

  • wanneer de verwerking plaatsgrijpt onder toezicht van een openbare overheid of een ambtenaar en noodzakelijk is voor hun opdrachten
  • wanneer de verwerking noodzakelijk is in het kader van een doelstelling die door een wet, decreet of ordonnantie is vastgelegd
  • wanneer de verwerking gebeurt door een natuurlijke persoon of door een rechtspersoon voor het beheer van hun eigen geschillen
  • door advocaten of andere juridische raadgevers in het kader van de verdediging van hun cliënten;

Selectie en werving

In een aanwervingsprocedure vraagt de werkgever vaak om een uittreksel uit het strafregister voor te leggen. Een uittreksel uit het strafregister is een gerechtelijk gegeven en het is verboden om dit te verwerken (bijhouden in een dossier), behalve wanneer het beroep dat door de sollicitant uitgeoefend zal worden, onderworpen is aan een regelgeving op grond waarvan een blanco strafregister, vrij van bepaalde veroordelingen vereist is (bv. bewakingsagent, advocaat, …)

Conclusie

Het is werkgevers algemeen verboden de uittreksels uit het strafregister van hun werknemers te verzamelen en te bewaren, behalve als het beroep uitgeoefend door deze werknemers is onderworpen aan een regelgeving op grond waarvan een blanco uittreksel vereist is (ambtenaar, militair, bewakingsagent, advocaat,…).

De Privacycommissie heeft in een advies uit eigen beweging (nr. 8/2002) gesteld dat bij gebrek aan een gepaste regelgeving, de werkgever of het uitzendkantoor enkel met de toestemming van de betrokken persoon kennis mag nemen van de inhoud van het uittrekstel zonder nota ervan te nemen of een vermelding terzake te bewaren. Het tonen en lezen van dit document valt in beginsel niet onder het toepassingsgebied van de wet privacywet volgens de Commissie.