Staking op de VRT: geen loon voor werkwilligen?

Staking op de VRT en dus geen gewone uitzendingen op Radio 1, Studio Brussel, Eén of Canvas. Mag een werknemer thuisblijven als er gestaakt wordt? En wat met het loon als je niet gesyndiceerd bent ?

Geen werk, geen loon

Voor ambtenaren liggen de kaarten vrij eenvoudig: stakers hebben geen recht op loon, maar krijgen wel geld via de speciale stakingskas als ze aangesloten zijn bij hun vakbond. Iets ingewikkelder is het voor de werkwillige ambtenaren, legt Ann Tourné van de studiedienst van SD Worx uit: “Als de ambtenaar in contractueel dienstverband staat, zich normaal naar het werk begeeft en daar wegens staking zijn werk niet kan beginnen of voorzetten, heeft hij voor de uren waarin hij niet kon presteren geen recht op een loon. Ook als hij niet kan werken door een stakingspiket heeft hij geen recht op een gewaarborgd loon. Als je als contractuele ambtenaar te laat of niet op het werk opdaagt door een staking, heb je evenmin recht op een gewaarborgd loon, tenzij je kan bewijzen dat je al het mogelijke gedaan hebt om toch op het werk te raken."

Eventueel wel werkloosheidsuitkering

"Werkwillige ambtenaren met een contract krijgen wel een werkloosheidsuitkering wanneer ze werkloos zijn als gevolg van de staking en de staking erkend wordt door de RVA. Voor de statutaire ambtenaren die werkwillig zijn, is de situatie niet gereglementeerd. Dat hangt af van de instelling waar hij tewerkgesteld wordt.”

Mag een werknemer gewoon thuis blijven tijdens een staking? “Ja. Iemand die thuis blijft, is wettelijk niet werkwillend en krijgt dus ook geen loon die dag. Dat is dezelfde regeling als voor iemand die staakt.”

Maar RVA erkent staking meestal niet

Geert Vermeir, juridisch adviseur bij het kenniscentrum van SD Worx: “In de privésector is de regeling gelijkaardig. Bij een staking wordt het arbeidscontract met wettelijk gegronde reden geschorst en hebben werknemers daardoor geen recht op een loon. Gesyndiceerde stakers kunnen terugvallen op de stakingskas van hun vakbond, niet-gesyndiceerde stakers krijgen niets. Of je bij een staking mag beslissen om helemaal niet te gaan werken? Als je staakt uiteraard wel. Geen prestatie betekent ook geen loon: dat is het eenvoudige principe. Als je thuis blijft, krijg je niets, maar ook als je werkwillend bent en op het werk opdaagt niet. Al kan het wél dat werkwillenden – net zoals bij ambtenaren – een werkloosheidsuitkering krijgen, als de RVA de staking erkent. Het beheerscomité van de RVA bekijkt concreet of de betrokken werknemers niet behoren tot de arbeidseenheid van de stakende werknemers én of zij zelf geen belang hebben bij de inwilliging van de eisen van de stakers. In de praktijk gebeurt het weinig dat de RVA een werkloosheidsvergoeding uitkeert. De RVA vermijdt om zich te mengen in het sociaal conflict.”

Tekst: Dominique Soenens - Foto: Stijn Hosdez

Lees meer over de rechten en plichten van stakers.