De loonbonus: niet allemaal kommer en kwel!

De voorbije weken is er heel wat te doen geweest rond de niet-recurrente resultaatsgebonden voordelen, de zogenaamde “loonbonus”. Voornamelijk over het nieuwe maximumbedrag zijn de laatste woorden nog niet gezegd.

Alvorens dieper in te gaan op de recente wijzigingen, frissen we nog even kort de belangrijkste principes op. Eindigen doen we met enkele tips en de hamvraag van vandaag: waarom zouden we nog kiezen voor de loonbonus?

Het antwoord van Liesbeth Overmeire, legal expert bij HDP-Partena

De loonbonus: wat en hoe?

Sinds 2008 kunnen werkgevers aan hun werknemers een loonbonus toekennen, die onder bepaalde voorwaarden een gunstige sociale en fiscale behandeling geniet. 

Zo moet de bonus toegekend worden aan alle werknemers of een objectief omschreven groep van werknemers en gekoppeld zijn aan de realisatie van één of meerdere collectieve doelstellingen binnen een referteperiode die minstens drie maanden bedraagt. Eén en ander moet vastgelegd worden in een bonusplan dat deel uitmaakt van een CAO of een toetredingsakte.

Wat is er nu precies gewijzigd?

Bij de invoering van het bonussysteem in 2008 werd het jaarlijks te indexeren maximumbedrag vastgesteld op 2.200 euro.

Voor zover de voorwaarden vervuld waren, moest de werkgever op deze bonus enkel een bijzondere RSZ-bijdrage van 33% betalen. In hoofde van de werknemer was de bonus vrij van socialezekerheidsbijdragen en belastingen.

Met de Programmawet van 27 december 2012 werd afgestapt van het “bruto = netto”-idee. Voortaan moet de werknemer op alle bedragen betaald vanaf 1 januari 2013 een solidariteitsbijdrage van 13,07% betalen. Ter compensatie werd het maximumbedrag, dat in principe na indexatie 2.488 euro bedraagt in 2013, op sociaal vlak opgetrokken tot 3.100 euro op jaarbasis.

Aangezien de fiscale regeling (nog) niet werd aangepast op dit punt, kan voorlopig maximum 2.488 euro vrij van belastingen worden toegekend. Meer duidelijkheid omtrent het fiscale maximumbedrag mag worden verwacht tegen midden februari.

Enkele tips ...

De procedure die doorlopen moet worden om een bonussysteem op touw te zetten moet afgerond zijn voor het verstrijken van 1/3 van de referteperiode. Werkgevers die de referteperiode willen laten samenvallen met het kalenderjaar hebben met andere woorden tijd tot 30 april 2013 om de nodige formaliteiten te vervullen. Gezien een wijziging in de fiscale behandeling van de bonus niet uitgesloten is, kan het aangewezen zijn nog even de kat uit de boom te kijken.

Werkgevers die hun bonusplan nu reeds willen finaliseren, doen er goed aan rekening te houden met een  maximumbedrag van 2862,07 euro. Na aftrek van de 13,07% solidariteitsbijdrage voor de werknemer, komt men zo uit op het (voorlopige) fiscale maximumbedrag van 2.488 EUR.

Een andere mogelijkheid bestaat erin om in het plan geen nominaal bedrag op te nemen, maar te verwijzen naar de “maximale fiscale drempel voor het jaar van uitbetaling van de bonus”. De werkgever moet er in dit geval wel rekening mee houden dat hij, op het ogenblik van het opmaken van het plan, nog geen zekerheid heeft omtrent de uiteindelijke hoogte van de bonus die hij zal moeten uitbetalen als de doelstellingen gerealiseerd worden.

Werkgevers die al een goedgekeurd bonussysteem hadden in 2012 en op basis hiervan in januari een bonus hebben uitbetaald, mogen niet vergeten aan iedere betrokken werknemer een informatieblad te overhandigen. Ook als de doelstelling niet bereikt werd en er dus geen bonus betaald wordt, moet het informatieblad overhandigd worden op de voorziene betaaldatum.

Tot slot: waarom nog kiezen voor de loonbonus?

We kunnen er niet om heen dat de loonbonus anno 2013 door de invoering van de solidariteitsbijdrage van 13,07% iets minder interessant is dan voorheen. Toch blijft de toekenning van een loonbonus nog steeds voordeliger dan een gewone bonus.

Een voorbeeld ter illustratie, waarbij we rekening houden met het hierboven voorgestelde maximumbedrag van 2.862,07 euro:

 

Loonbonus

Gewone bonus

Bruto bonus

2.862,07

2.862,07

Socialezekerheidsbijdragen (werknemer)

-374,07

-374,07

Belastbaar inkomen

2.488,00

2.488,00

Belastingen (*)

0

-1.331,08

Netto bonus

2.488,00

1.156,92

(*) Marginaal belastingtarief geschat op 50%; gemeentebelastingen geschat op 7%.

Om eenzelfde nettobedrag van 2.488,00 euro te garanderen buiten het systeem van de loonbonus, moet een bruto bonus van 6.155,00 euro toegekend worden. Als we dan nog even inzoomen op het verschil in kostprijs voor de werkgever, is de keuze voor de loonbonus duidelijk voordeliger:

 

Loonbonus

Gewone bonus

Bruto bonus

2.862,07

6.155,00

Andere kosten (vb. vakantiegeld)

nihil

p.m.

Socialezekerheidsbijdragen (werkgever)

944,48

2.154,25

Totale kost voor de werkgever

3.806,55

8.309,25

Bovendien kan de loonbonus een oplossing bieden voor bedrijven die, ondanks de aangekondigde loonmatiging voor de periode 2013-2014, op zoek zijn naar middelen om hun personeel op een gunstige manier te belonen en te motiveren. De loonbonus wordt namelijk niet geviseerd door de loonnorm.

En daar waar het opstellen van een bonusplan in het begin mogelijks een aantal werkgevers afschrok, ondervinden de meeste bedrijven vijf jaar na de lancering van de loonbonus, met een goede begeleiding, nog weinig moeilijkheden bij het uitwerken van een bonussysteem op maat van hun onderneming.