De gelijkenis tussen ontslagen worden en gedumpt worden door je lief

Wie al eens ontslagen werd, zal het ongetwijfeld beamen: je job kwijtraken komt hard aan. Hoewel je het misschien voelde aankomen omdat het financieel minder goed ging met je bedrijf, of omdat er interne strubbelingen waren, is het slikken als de samenwerking officieel wordt stopgezet. Het voelt als gedumpt worden, maar dan door je baas.

 

Een analogie die volgens prof. dr. Hans De Witte, hoogleraar arbeidspsychologie aan de KU Leuven, helemaal niet vergezocht is. “Emotionele en professionele relaties zitten op een gelijkaardige manier in elkaar”, vertelt hij.

 

Je relatie met je lief en met je baas is toch totaal verschillend?

Hans De Witte: “De relaties hebben wel dezelfde functies. Je mag dan wel samen met je partner een leven opbouwen omdat je elkaar graag ziet, er komen ook praktische voordelen bij kijken. Samen sta je sterker in de maatschappij. Je legt je middelen samen om een huis te kopen, je verdeelt huishoudelijke taken. Vroeger, zeker ten tijde van de middeleeuwen en in adellijke kringen nog tot in de negentiende eeuw, sloten mensen haast alleen verstandshuwelijken, om macht of het grondgebied uit te breiden. Ook bij een job ben je zowel praktisch als emotioneel betrokken. Natuurlijk ga je vooral werken omdat je een loon nodig hebt. Maar hoe langer je ergens werkt, hoe meer je je met je job, organisatie en collega’s zal verbinden. Je werk gaat deel uitmaken van wie je bent. Het helpt je om een identiteit te bouwen.”

 

In hoeverre bepaalt een job wie je bent?

“Naast het financiële heeft werk nog vijf andere functies. Het structureert je tijd, zorgt dat je dagen volgens een vast patroon verlopen. Ten tweede kan je via je werk contacten leggen met mensen die niet tot je naaste familie of vriendenkring behoren. Je gaat deel uitmaken van een groep collega’s. Daarnaast geeft werk je status en aanzien, je wordt in de ogen van de maatschappij een belangrijk iemand. Ten vierde biedt werk je de mogelijkheid om je te ontplooien en te groeien. En last but not least: dankzij je werk draag je bij aan de samenleving.”

 

Daarom komt het hard aan als een professionele relatie eenzijdig wordt stopgezet?

“Inderdaad. Net als met je partner heb je met je bedrijf een psychologisch contract. Je verwacht dingen van elkaar, zonder dat die ergens werden neergeschreven. Bijvoorbeeld dat je elkaar goed behandelt, eerlijk bent, er alles aan doet om de relatie in stand te houden. Als je dan van de andere partij te horen krijgt dat er aan jullie overeenkomst een einde komt, verlies je een groot deel van jezelf.”

 

Hoe kom je zoiets te boven?

“In twee fases. Eerst ga je door een erg emotionele periode. Je bent boos, verontwaardigd, verdrietig, teleurgesteld. Je voelt je verraden. Neem de tijd om daarbij stil te staan. Denk na over wat er is gebeurd. Waarom is de relatie beëindigd? Had je iets kunnen doen om het te voorkomen? Wat kan je doen opdat het niet opnieuw zou gebeuren? Wat leer je eruit? Als je erin slaagt om een antwoord te formuleren op die vragen, ga je het verlies van je job of je partner veel beter kunnen plaatsen.”

 

In de tweede fase start dan de zoektocht naar een nieuwe identiteit?

“Klopt, pas in tweede instantie kan je nadenken over de vraag ‘hoe moet het nu verder?’ Dan kan je nadenken welke job of relatie je wilt en wat je moet doen om die te vinden. Soms slagen mensen erin om een job of partner te vinden die nog beter bij hen past. Dat is helaas makkelijker als je jong bent. Nog een ietwat spijtige gelijkenis. Maar laat vooral het hoofd niet hangen en focus je op de toekomst in plaats van het verleden.”

 

 

Lees ook:

Ontslag gekregen: hoe moet het nu verder?

Welke soorten ontslag bestaan er?

Het ontslag volgens de letter van de wet