Moet je de kosten voor opleidingen terugbetalen na ontslag?

"Kan mijn werkgever de kosten die hij maakte voor opleidingen die ik volgde zomaar terugvorderen nu ik de onderneming verlaat?"
Het antwoord van David Seghers van SD Worx

Als je gedurende de uitvoering van je arbeidsovereenkomst een opleiding van een zekere omvang volgt op kosten van je werkgever, kan je werkgever met jou een scholingsbeding afsluiten.

In een scholingsbeding verbind je jezelf er toe om een deel van de opleidingskosten terug te betalen in het geval je de onderneming verlaat vóór het einde van een vooraf afgesproken periode. Naarmate je als werknemer langer in dienst blijft, zal de terug te betalen vergoeding dalen, aangezien de opleiding nu ook voor je werkgever rendeert.

Het scholingsbeding is sedert 7 januari 2007 in een wettelijk kader gegoten. Hierna vind je  enkele van de spelregels.

Voor welke werknemers en welke opleidingen is het scholingsbeding mogelijk?

Een scholingsbeding kan enkel afgesloten worden in het kader van een arbeidsovereenkomst voor onbepaalde duur. Bovendien moet het jaarloon van betrokken werknemer meer dan 32.254 euro (bedrag vanaf 1 januari 2013) bedragen.

De opleiding moet aan de volgende voorwaarden beantwoorden:

  • het moet gaan om een specifieke, reële en serieuze vorming die de werknemer toelaat om nieuwe professionele competenties te verwerven, die ook bruikbaar zijn buiten de onderneming
  • het moet gaan om een vorming van minstens 80 uren of ingeval dit aantal uren niet bereikt wordt, met een minimale kostprijs van het dubbel van het gemiddeld minimum maandinkomen (zijnde  3.003,64 euro op 1 december 2012)
  • de vorming mag niet voortvloeien uit een wettelijke of reglementaire bepaling om het beroep uit te oefenen zoals b.v. het geval is bij het beroep van verzekeringsmakelaar of veiligheidsadviseur

Op sectoraal niveau kunnen bepaalde categorieën van werknemers en bepaalde opleidingen uitgesloten worden.

Als aan deze voorwaarden niet wordt voldaan en er wordt toch een scholingsbeding afgesloten, dan wordt dit beding als onbestaande beschouwd.

Duur en begindatum van het scholingsbeding

Een scholingsbeding moet voor elke werknemer afzonderlijk schriftelijk worden vastgesteld, uiterlijk op het moment waarop de opleiding begint. Het kan dus zowel bij de indiensttreding als tijdens de uitvoering van de arbeidsovereenkomst worden afgesloten.

Het geschrift moet de begindatum en de geldigheidsduur van het beding bevatten. De duur van een scholingsbeding moet in verhouding staan tot de kostprijs en de duur van de opleiding, en mag niet langer zijn dan drie jaar.

Wordt er door de opleidingsinstelling een attest afgeleverd, dan valt de begindatum van het beding samen met de datum van aflevering van dit attest. wordt er voor de opleiding geen attest afgeleverd, dan kunnen werkgever en werknemer volledig vrij een begindatum bepalen. Het beding kan dan al gelden tijdens de duur van de opleiding.

Wanneer heeft het scholingsbeding uitwerking?

Het scholingsbeding heeft uitwerking bij de beëindiging van de arbeidsovereenkomst door de werknemer zonder dringende reden, of door de werkgever omwille van dringende reden.

De werkgever kan de toepassing van het scholingsbeding niet inroepen:

  • bij beëindiging tijdens de proeftijd, ongeacht of het ontslag uitgaat van de werknemer of van de werkgever
  • na de proeftijd bij beëindiging door de werkgever zonder dringende reden
  • na de proeftijd bij beëindiging door de werknemer omwille van dringende reden
  • bij beëindiging in het kader van een herstructurering zoals bedoeld in de Generatiepactwet

i.s.m. SD Worx