Mag een baas zijn gevoelens tonen?

Nee, leidinggevenden hoeven niet ten allen tijde koele kikkers te zijn. Ze mogen af en toe hun emoties laten zien, zelfs als die negatief zijn. Het komt de motivatie van hun medewerkers alleen maar ten goede. Tips van enkele mannen die het kunnen weten.

1. Trek geen façade op

Een baas die in economisch moeilijke tijden zijn emoties laat zien? Het lijkt een garantie op onzekerheid en ongenoegen op de werkvloer, maar verschillende experts spreken dat tegen. Auteur, spreker en verdediger van ‘egoloos’ leidinggeven Paul Meert is één van hen: “Het is een achterhaald idee dat een manager of een leidinggevende zijn emoties en zijn zwakheden niet mag laten zien. Zeker nu het economisch niet zo goed gaat, hebben medewerkers veel meer aan een leidinggevende die authentiek is. Het haalt niets uit om je als manager te verschuilen achter een façade die de meeste medewerkers makkelijk kunnen doorprikken. Bovendien zullen je medewerkers het ook appreciëren dat je jezelf laat zien zoals je bent. Menselijkheid wordt op prijs gesteld. Het schept een band. Daarom: als je het moeilijk hebt, mag je dat ook laten zien. En als je blij bent met iets, mag je dat ook laten zien.”

2. Zorg dat je emoties gepast zijn

Die mening is ook Frederic Damen toegedaan, consultant bij managementconsultancybureau GITP. Hij promoveerde in 2007 aan de Erasmus Universiteit Rotterdam met het proefschrift ‘De leiding nemen: de rol van affect in leiderschapseffectiviteit’. Damen stelt dat goed leiderschap van groot belang is voor het overleven en de groei van organisaties. En bij dat leiderschap en het bijhorende motivatieproces spelen emoties – zowel bij de leidinggevende als de medewerker – een belangrijke rol. In een periode van economische recessie en reorganisatie laaien emoties op de werkvloer soms hoog op, maar die zijn er niet voor niets, zo merkt Damen op. Ze hebben een sterke functie op de werkvloer. Emoties moeten wel enigszins aangepast zijn aan de situatie, zo zegt hij: in een crisissituatie is boosheid een gepastere emotie dan enthousiasme, omdat het de medewerker op korte termijn beter op scherp kan stellen. Voorwaarde is wel dat medewerkers zelf niet gebukt gaan onder stress op dat moment, omdat ze dan niets kunnen aanvangen met die boosheid. Enthousiasme werkt positief, zeker als het goed gaat op het werk. Samengevat: er moet een overeenkomst zijn tussen de emoties die de leidinggevende etaleert en die van de medewerkers.

3. Sleur medewerkers niet mee in je grillen

Ook Eric Albert, psychiater en voorzitter van IFAS, een Frans instituut dat onderzoekswerk verricht naar stress, vindt emoties belangrijk voor een leidinggevende. Maar hij pleit wel voor een leidinggevende die zijn emoties zo egaal mogelijk houdt en zijn medewerkers niet meesleurt in de grillen van zijn humeur. Volgens Albert communiceert een echte teamleider zijn goed humeur, toont hij voldoening en wekt hij optimisme. “Bij het tonen van emoties kan er maar één regel zijn: als ze de groep ten goede komen en de motivatie verhogen, kan het.”

Conclusie voor alle leidinggevenden: het komt er op aan emoties te tonen in de juiste context.

Tekst: Dominique Soenens