Foutmelding

  • There are no workflow states available. Please notify your site administrator.
  • There are no workflow states available. Please notify your site administrator.

Hoe worden de onderhandelingen van Elio Di Rupo wél een succes?

Preformateur Elio Di Rupo heeft er een week van onderhandelen opzitten. Hij zat de voorbije dagen aan tafel met 7 verschillende partijen. Wat zijn de valkuilen en welke technieken kan Di Rupo gebruiken voor succesvolle onderhandelingen?

“Zelf zie ik drie moeilijkheden binnen deze onderhandelingen”, zegt Peter Engelborghs, coördinator, trainer en consultant bij Management, Consulting & Research (MCR). MCR is een spin-off van de K.U.Leuven en gespecialiseerd in opleidings- en begeleidingstrajecten op maat in mens- en managementvaardigheden,  training & development en de menselijke kant in veranderingsprocessen.

Begripsverwarring

“Bij moeilijke kwesties zoals de thema’s die nu op de onderhandelingstafel liggen, praten de partijen soms op verschillende niveaus met elkaar. De éne partij heeft het over het probleem zelf, terwijl de andere zijn standpunt  vertegenwoordigt. Nog iemand anders kan het net al hebben over de concrete aanpak van het probleem. Dat zie je bijvoorbeeld bij de kwestie Brussel-Halle-Vilvoorde. Een moeilijk thema waarbij sommige partijen inzoomen op het probleem, terwijl anderen hevig hun standpunt proberen te verwoorden. Nog andere partijen zijn al bezig met de oplossingen terwijl ze soms niet meer goed weten wat nu het probleem is. Zo kom je heel moeilijk tot een consensus. Je moet dus eerst duidelijk stellen wat het probleem is en welke de verschillende standpunten en oplossingen zijn. Voor een goede onderhandeling moet je op hetzelfde niveau praten.”

Betrokkenheid

“Bij prominente figuren zoals Elio Di Rupo en Bart De Wever loop je het gevaar dat zij het ‘eigenaarschap’ van de onderhandelingen en de regeringsvorming krijgen toegewezen. De andere partijen zien het niet meer als hun verantwoordelijkheid om tot een gezamenlijke oplossing te komen. Daar moet je echt voor opletten. Elio Di Rupo kan daarom best de nadruk leggen op het samen denken en ‘co-creëren’ van bepaalde oplossingen.  Daarvoor is het goed dat hij eerst een goed kader schetst en de onderhandelingen goed voorbereidt.

De valkuil bij deze uiterst moeilijke dossiers is dat er heel veel specialisten worden geraadpleegd. Zo ontrek je de discussie aan de politici en wordt er alleen nog maar gepraat tussen de verschillende experten. Iets waar Di Rupo zeker voor op zijn hoede moet zijn. De betrokkenheid van de politici moet zo groot mogelijk zijn.”

Oplossingen verkopen aan achterban

“Bij regeringsonderhandelingen speelt het publiek en de achterban een belangrijke rol. Partijen zullen pas akkoord gaan met bepaalde oplossingen als ze zich sterk genoeg voelen om dit aan hun eigen achterban te verkopen. Daarom kan je de verschillende partijen best samen laten nadenken over een campagneplan. Vraag hen welke factoren hen afremmen of net stimuleren om een beleidsregel over te brengen naar het grote publiek en hun eigen achterban. Dat wordt ook wel de krachtenveldanalyse genoemd. Laat hen een eigen argumentatie opbouwen en zoek naar gemeenschappelijke argumenten. Zo voelt iedere partij zichzelf gesterkt in de oplossing die samen werd gevonden.”

Technieken

Drietrapsgewijze bespreking

“Een vergadertechniek die ook goed werkt is de ‘drietrapsgewijze bespreking’. De gespreksleider zet enkele vragen op papier en laat iedereen daar een half uurtje individueel over nadenken. Daarna worden er subgroepjes gevormd die dezelfde vragen – of anders geformuleerd – nog eens bespreken. Als je de subgroepjes wisselend maakt, ga je coalities tegen. Als laatste worden de antwoorden aan de hele groep voorgesteld. Zo’n systeem geeft voldoende ruimte voor reflectie en ‘emotionele herhaling’. Eigenlijk heb je drie keer hetzelfde besproken waardoor de emoties die een persoon rond dat thema had er stilletjesaan vanaf vallen. Hij of zij staat meer open voor andere meningen.”

Maak het visueel

“Probeer het probleem visueel te maken. Gebruik bijvoorbeeld een flipchart waar iedereen naar moet kijken. Het letterlijk ‘samen kijken’ naar een probleem creëert een wij-gevoel. Je gaat dan sneller in debat met elkaar dan tegen elkaar.”

Opposanten langs elkaar

“Een eenvoudige maar zeer doeltreffende tactiek is het strategisch plaatsen van de grootste opposanten binnen de groep. Zet ze langs elkaar en niet tegenover elkaar. Ze zullen minder snel met elkaar in debat treden. Je krijgt daardoor meer ruimte voor andere meningen. Ze worden zo ook gestimuleerd om voor de vergadering start en tussendoor andersoortig contact te maken en over andere zaken te praten. Daardoor wordt de relatie minder eng.”

Tekst: Mies Cosemans

Lees ook:
- Vergaderen, een noodzakelijk kwaad?