Zet niet alles in op die ene droomjob

Ik beschouw het niet als de taak van de VDAB en de rest van de arbeidsmarkt om mensen te dwingen om zogeheten ‘arbeidsmarktgerichte’ studierichtingen te kiezen. We moeten jongeren en hun ouders wél duidelijk informeren over welke mensen de arbeidsmarkt nodig heeft en hoe de jobkansen liggen. Zo kun je een bewuste en vrije studiekeuze maken.

Maar wanneer is een studiekeuze echt vrij? Allereerst moet er natuurlijk interesse voor de studie-inhoud bestaan, maar er spelen ook andere dingen mee, zoals socio-economische status, culturele patronen en media-aandacht. Getuige daarvan is de massale toestroom in hotelscholen sinds een rist tv-programma’s het beroep breeduit op de kaart hebben gezet.

Wie aanspraak wil maken op het stelsel van werkloosheidsvergoedingen, heeft automatisch rechten en plichten. Aanvaard je de plichten niet, dan hebben we het over vrijwillige werkloosheid. Wie goed ingelicht en weloverwogen een richting kiest waarvan hij/zij op voorhand weet dat er weinig of geen jobaanbiedingen zijn, moet aanvaarden dat de samenleving niet eindeloos deze keuze financieel mee kan ‘dragen’.

Concreet betekent het niét dat we van jongeren vragen om een bepaalde ambitie op te geven, integendeel. Wel vragen we om de reikwijdte van de zoektocht te verruimen en niet alles in te zetten op die ene droomjob, als die baan zeer zeldzaam is. ‘Zomaar’ een totaal ander beroep gaan zoeken nadat je je studies toegewijd hebt afgerond, is ook niet de bedoeling. We zoeken naar werkmogelijkheden die goed aansluiten bij wat je al kan, en wat je interesseert. We willen jongeren vlug én slim oriënteren naar een job met reële perspectieven.

Het is in mijn ogen onverantwoord om deze jongeren ‘werkloos’ te houden en de kosten hiervan op de samenleving af te wentelen.

Tekst: Fons Leroy

Fons Leroy (57) is afgevaardigd bestuurder van de Vlaamse Dienst voor Arbeidsbemiddeling en Beroepsopleiding (VDAB).