Waarom u het hazenpad kiest

18 procent van de Belgische hooggeschoolde bedienden en kaderleden zei afgelopen jaar zijn werkgever vaarwel. En 18 procent is zinnens binnen het jaar het bedrijf te verlaten. Het nieuwe Grote Exit-onderzoek van Securex en Vacature graaft naar de wortels van deze onrust op de Belgische arbeidsmarkt.

18 procent van de Belgische kenniswerkers denkt eraan zijn werkgever binnen het jaar te verlaten én 18 procent heeft dat het voorbije jaar gedaan. Of: een derde van de markt van de hooggeschoolden is permanent in beweging. “Dat is vrij veel”, beaamt Frank Vander Sijpe, directeur hr- research van Securex. “De huidige generatie jonge werknemers is voortdurend op zoek naar nieuwe uitdagingen.”

Joeri Van den Bergh van het onderzoeksbureau InSites noemt hen ‘stimulation junkies’: ze verwachten dat hun jobinhoud binnen de twee jaar zal veranderen. Ze willen niet vijf jaar hetzelfde werk verrichten. Ze willen ook heel snel weten wat hun volgende carrièredoel is. Gebeurt dat niet, dan verhuizen ze naar andere oorden. Die houding zorgt voor meer turbulentie op de arbeidsmarkt. De zwakke economie van vandaag tempert enigszins deze intenties, maar anderzijds is er, zeker in Vlaanderen, de onderstroom van een structureel  gespannen arbeidsmarkt onder invloed van de vergrijzing.”

Uw jobinhoud en directe chef bepalen uw geluk

Bij wie van werk wil veranderen, klaagt 75 procent over de slechte sfeer, weinig jobafwisseling, te weinig autonomie of slechte arbeidsvoorwaarden. Maar vooral hun jobinhoud steekt hen tegen. “Grote bedrijven zijn zich daarvan bewust, maar werken te weinig aan echte loopbaantrajecten. Het zou een standaardprocedure moeten worden om doorgroeipaden aan te geven, zonder evenwel formeel beloftes te maken”, adviseert Frank Vander Sijpe.

Er lopen twee rode draden door het Exit-onderzoek: uw jobinhoud en uw directe chef. Frank Vander Sijpe: “Als hogere bediende of kaderlid  
wil u zich vooral terugvinden in uw job: betekent uw job iets voor de organisatie en voor uzelf? Kan u iets bijleren? In deze context speelt de directe chef een essentiële rol: hij moet tijdig uw signalen van onvrede opvangen. Deze persoon heeft directe impact op uw jobinhoud en uw loopbaanperspectief.”

U gaat niet weg voor een hoger salaris of promotie

Hogere bedienden en kaderleden vinden doorgaans vlot een job. “De gevolgen van de vergrijzing laten zich immers steeds meer voelen op de arbeidsmarkt. Vooral de jongeren uit deze groep beseffen dat er altijd opportuniteiten zijn”, zegt Frank Vander Sijpe. “Het onderzoek geeft duidelijk aan dat ze niet enkel weggaan voor een hoger salaris. Meestal is een loonsverhoging bij de nieuwe werkgever zelfs niet eens significant.”

Bijna 60 procent zegt een nieuwe job op hetzelfde niveau te zoeken. “Dit ontkracht de mythe dat ze van job veranderen om elders promotie te maken. Werknemers uit onze doelgroep zoeken vooral een baan met inhoud waarin ze zich kunnen ontwikkelen. Vinden ze op hun huidig werk geen gezonde balans tussen werk en leven, dan  gaan ze op zoek naar een betere professionele omgeving.”

Jobzekerheid: dé reden om te blijven

Twee derde van de Belgische hoger opgeleide bedienden en kaders (64%) blijft bij zijn huidige werkgever. Frank Vander Sijpe: “Hier overwegen natuurlijk de positieve factoren zoals jobzekerheid, de arbeidsvoorwaarden, de werksfeer en de toffe collega’s.”

Opvallend: het woon-werkverkeer is voor u niet direct een reden om te vertrekken. “De afstand tussen thuis en werk is lang niet overheersend: hoger opgeleide bedienden zoeken allereerst een interessante baan. Daarvoor zijn zij bereid tot pendelen.”

En vooral onder de lager geschoolden en de uitvoerende werknemers is werkzekerheid dé reden om te blijven. “Laaggeschoolden hebben dikwijls niet zoveel keuzemogelijkheden. En elke nieuwe baan loopt via een onzekere proefperiode. Daarom hechten ze sterk aan zekerheid.”

Uw chef voelt uw onvrede niet aan

Vooral de directe chef is een reden om te vertrekken. Hij is zelfs dé reden. Alleen de 25-jarigen hebben minder problemen met de chef. Frank Vander Sijpe: “Jongeren onder de 25 jaar zijn aanvankelijk bereid om de dominante stijl van hun chef te aanvaarden omdat ze weten dat ze nog veel moeten leren. Naarmate jongeren professioneel doorgroeien, slaat een  ‘command & control’-stijl minder aan en zou de chef zich beter meer als coach opstellen. Jongeren binnen onze doelgroep vragen immers steeds meer autonomie in hun job.”

Maar zijn de leidinggevenden zich wel bewust van de onvrede bij hun medewerkers? Frank Vander Sijpe: “Een chef zou meer informele momenten moeten inbouwen om te peilen hoe zijn mensen zich voelen. Hij moet de tijd nemen om naar hen te luisteren. Zo zijn de functionerings- en evaluatiemomenten dikwijls zo formeel dat ze weinig echte informatie opleveren over de verwachtingen en de ambities van de betrokkene. Eerder onderzoek wijst uit dat Vlaamse werknemers vandaag minder tevreden zijn over hun leidinggevenden dan een tijdje geleden. Hun verwachtingen liggen hoger. Dit is een teken aan de wand.”

Bij 50-plussers zit de relatie met hun directe baas dikwijls helemaal fout. “Op die leeftijd krijgt u het gevoel een stuk van het meubilair te zijn. Men luistert niet meer naar u. U voelt zich niet meer gewaardeerd of erkend. Of men zet uw ervaring (weinig of) bijna niet meer in.”

U kiest niet doelbewust voor een grote onderneming

Neen, de grootte van de onderneming is geen doorslaggevend element in de keuze, zegt 73 procent van de deelnemers. “Toch klagen de kmo’s onder onze klanten dikwijls dat hun medewerkers naar grote bedrijven vertrekken voor een hoger salaris. Dat bevestigt het onderzoek niet. Salaris speelt een beperktere rol. Ook de relatie met  de chef is hier minder van belang. Het draait vooral om het loopbaanperspectief: daar hebben grotere organisaties iets meer te bieden.”

Frank Vander Sijpe rondt af: “Vele ondernemingen verzorgen vandaag hun imago naar de buitenwereld, hun ‘employer branding’. Maar het zijn hun leidinggevenden op de vloer die beslissen of nieuwe medewerkers blijven of weggaan. Daar zit een probleem: vaak hanteren die chefs een ‘command & control’-stijl die haaks staat op de verwachtingen van hun werknemers. Wij hebben dus nood aan een ander soort leiderschap.”

Terug naar 'Het Grote EXIT-onderzoek van Securex en Vacature'