José Gomez-Marquez, uitvinder van medische lowcostapparaten

Wie is José Gomez-Marquez?

-
Hondurees die in de jaren negentig naar de VS trok.

-
Nam daar deel aan een ideeënwedstrijd van het Massachusetts Institute of Technology (MIT). Hij won met een gebruiksvriendelijk vaccin tegen mazelen.

-
Is sindsdien één van de speerpunten van het MIT & geniet wereldwijde erkenning voor zijn ‘uitvindingen’.

Van koffiefilters maakt hij papieren diagnosestellers, toiletborstels tovert hij om tot centrifuges. Een plastic helikopter inspireerde hem tot een nieuwe, lowcost-astmarespirator. De 32-jarige Hondurese wetenschapper José Gomez-Marquez ontwerpt medische apparaten voor minder bedeelde patiënten in ontwikkelingslanden.

Armtierige gezondheidszorg in Honduras

Het labo van José Gomez-Marquez aan het befaamde Massachusetts Institute of Technology (MIT) in Boston lijkt op een kruising van een speelgoedwinkel, machine-opslagplaats en medisch centrum. “Mijn moeder zei altijd dat mijn speelgoed maar een paar dagen meeging. Dan had ik het al uit mekaar gehaald.”

Gomez-Marquez, geboren in 1976 in de Hondurese hoofdstad Tegucicalpa, ondervond zelf aan den lijve de gevolgen van de armtierige publieke gezondheidszorg in zijn geboorteland. De gynaecoloog van zijn moeder, die nog geen toegang had tot prenatale ultrasound, dacht verkeerdelijk dat er een tweeling op komst was. Hij misrekende zich op de koop toe, waardoor José Gomez-Marquez te vroeg op de wereld gezet werd. Doordat hij als kind heel wat tijd doorbracht in dokterskabinetten, raakte hij later doordrongen van de nood aan goeie, toegankelijke medische zorg. 

Briljante vernieuwer

In de jaren negentig verzeilde Gomez-Marquez in de VS. Hij liep er eerst school aan het Worcester Polytecnic Institute in Massachusetts. Vijf jaar geleden nam hij met een team deel aan de IDEAS-competitie van het MIT. Hij zocht een manier om kinderen in ontwikkelingslanden een vaccin toe te dienen tegen mazelen, zonder daarbij met injectienaalden te werken. “Een product dat elke gezondheidswerker makkelijk kan toedienen.”

Hij ontwikkelde uiteindelijk een goedkope wegwerpverstuiver, geïnspireerd door het voorbeeld van inktpatronen voor printers. Het International Development Initiative (IDI) aan het MIT raakte danig onder de indruk en rekruteerde Gomez-Marquez. Sindsdien leidt hij er met verve het ‘Innovations in International Health’-programma. Gomez-Marquez bouwt wereldwijd een netwerk van medewerkers uit. Zijn motto: identificeer de noden en consulteer meteen de mensen die de medische apparaten uiteindelijk zullen gebruiken. Met succes, want vorig jaar riep het Amerikaanse magazine Technology Review hem alvast uit tot ‘humanitarian of the year’. Jaarlijks stelt Technology Review een top 35 op van ‘s werelds meest briljante vernieuwers onder de 35 jaar.

Tekst: Nico Schoofs