En verder: nog 5 uitwegen uit de files

6. Persoonsgebonden Mobiliteitsbudgetten

Ruim 8 op 10 Nederlandse werkgevers ziet heil in Persoonsgebonden Mobiliteitsbudgetten. De doorsnee Nederlandse werknemer wil namelijk steeds vaker zelf een keuze maken uit alternatieve vervoersmogelijkheden voor Koning Auto. Die werknemer krijgt een mobiliteitsbudget en kan kiezen uit een gamma van vervoersmiddelen. Stel: het budget bedraagt 850 euro per maand. De bestuurder van de leasewagen kiest een auto voor 750 euro per maand. De resterende 100 euro kan worden gebruikt voor bijvoorbeeld de trein of een flexplek onderweg. De werknemer maalt minder kilometers. En door het privégebruik te verminderen, gaat het jaarkilometrage naar beneden. Met andere woorden: het persoonsgebonden mobiliteitsbudget combineert een kostenbesparing voor de werkgever met keuzevrijheid voor de werknemer.

7. Railease: trein en bedrijfswagen in één

Menig autobestuurder die afgelopen woensdag zijn stuur hardhandig mishandeld heeft in de monsterfiles door de sneeuwval. De slimmeren onder hen posteerden de wagen bij het dichtstbijzijnde treinstation, en zetten hun reis verder met de trein. De allerslimsten kozen meteen voor de trein. Via de zogeheten ‘railease’-formule kiest de werknemer wanneer hij de bedrijfswagen in de garage laat staan, om met de trein naar het werk te pendelen. Wedden dat de aanbieders van railease na deze week slapend rijk zijn geworden?

8. Traffical, of slimme afspraken

Traffical is het antwoord van een groep Nederlandse ondernemers op het fileleed. Traffical berekent de verwachte reistijd en reisroute wanneer een afspraak wordt gepland, vanuit programma's als Microsoft Outlook en de Blackberry-agenda. Vanaf anderhalf uur voor de geplande vertrektijd checkt Traffical iedere tien minuten de verwachte reistijd met de actuele verkeerssituatie. Het waarschuwt bestuurders via sms of e-mail wanneer er vertraging optreedt of de actuele reistijd verandert. Meteen het grote verschil met de fileinformatie van bestaande routeplanners: die systemen waarschuwen de reizigers pas als die al in de auto zit.  Verschillende bedrijven in Nederland, waaronder Athlon Carlease, nemen het komende half jaar alvast de proef op de som.

9. Onbemande shuttles, uw privétaxi

Een onbemande taxi die op een eigen spoor rijdt: daar komt Personal Rapid Transport (PRT) op neer. Het gaat om een volledig geautomatiseerd systeem voor maximaal 4 à 6 passagiers per voertuig, dat uitsluitend op vraag van de passagiers naar een bepaalde bestemming rijdt. Het rijdt op een eigen baan, zonder tussenstop. Een centrale computer dirigeert de onbemande cabines naar stations waar vraag naar is. Een zitplaats is (in theorie) gegarandeerd en de voertuigen rijden zo goed als geluidloos. “Voor de passagiers zijn er nog meer voordelen aan verbonden: het is sneller dan het huidige openbare vervoer en dan de eigen auto. Je moet evenmin overstappen en je kiest zelf wanneer je reist, toch één van de struikelblokken bij het openbare vervoer. Bovendien brengt het je precies tot bij je bestemming”, legt Luc Stevens uit. “En ook ecologisch is het voordelig, want het produceert geen uitlaatgassen. Een PRT-systeem wordt elektrisch aangedreven.”

Stevens probeert met zijn ingenieursbureau Ostec het PRT-systeem bij ons te promoten, maar moet voorlopig met lede ogen toezien dat de interesse niet overweldigend groot is. Het systeem ligt wereldwijd al langer in de schuif van stadsplanners en futurologen, maar daar blijft het liggen. Masdar, een CO2-neutrale kunststad die momenteel opgebouwd wordt in de Verenigde Arabische Emiraten, voert het systeem in. En ook de Londense luchthaven Heathrow zou dergelijk Personal Rapid Transport (PRT) lanceren dit najaar.  “Het vergt een zware investering, maar het vraagt vooral heel wat politieke moed, en daar knelt het schoentje. Ik heb berekend dat het een investering van enkele miljarden vergt voor de uitvoering van de infrastructuur. Op zich is het niet enorm duur, zeker niet als je het vergelijkt met de enorme kosten van een metrosysteem. Omdat België zo’n dichtbevolkt land is, zou ik het bovendien niet alleen in stedelijke gebieden invoeren, maar ook langs autostrades, waar mensen aan opritten vanuit hun voertuig op zo’n systeem zouden kunnen overstappen. Het zou perfect in de middenberm van een autosnelweg kunnen uitgevoerd worden.”

10. Ondergronds logistiek transport = minder wegverkeer

Experts beschouwen transport door leidingen als de vaak vergeten vijfde modaliteit, naast de ‘usual suspects’ weg, spoor, water en lucht. Klassiekers zijn het ondergronds vervoer van gas- en vloeistoffen in de havens van Antwerpen of Rotterdam.  Al sinds de jaren negentig voert men gesubsidieerde onderzoeken naar deze transportwijze in Nederland. Tot nader order knappen beleidsmakers steeds af op het gigantische prijskaartje en te lange terugbetaaleffecten. Toch is het allesbehalve een Jules Verne-achtige fantasie. De voordelen zijn legio: niet alleen het vrachtvervoer via de weg zou erdoor afnemen, de trillings- en geluidshinder neemt tegelijk af.
Een voorbeeld: indien het tonnage nu vervoerd door één pijpleiding tussen Rotterdam en Antwerpen zou moeten vervangen worden door wegvervoer, zouden 1.056 tankvrachtwagens of een file van 30 kilometer continu over en weer moeten pendelen. Knelpunten blijft de aanlegkost, al zouden ze eens aangelegd veel kostenefficiënter en energie-efficiënter zijn dan andere transportmodi.

Tekst Nico Schoofs en Dominique Soenens

Gepubliceerd in het Vacature Magazine van 13 februari 2010