Duitse industrie motor van economie

De Duitse industrie rolt weer met zijn spieren. De Duitse werknemers stonden klaar toen de Chinezen aanklopten met grote bestellingen en plukken daar nu de vruchten van.

"De Duitse sociale partners hebben een gemeenschappelijke visie, namelijk dat een sterke industrie de groei en dus ook de banen ondersteunt", vertelt Arndt Kirchhoff, op zoek naar een verklaring voor de sterke prestatie van de Duitse economie. Hij is eigenaar van Kirchhoff Automotive GmbH, een groep bedrijven die onder meer voertuigen produceren (Faun, Reha). Arndt Kirchhoff stelt 4.400 mensen tewerk, verspreid over 39 fabrieken en 13 landen. Hij benadrukt de rol van de industriële bedrijven in het Duitse economische weefsel. "De industrie neemt 90 procent van de Duitse uitvoer voor zijn rekening en 90 procent van de uitgaven voor onderzoek & ontwikkeling.”

Meesurfen op Chinese groei

De Duitse industrie heeft wat geluk gehad, nuanceert professor dr. Michael Grömling. Hij volgt de Duitse economie in het Institut der deutschen Wirtschaft Köln, een onderzoeksinstelling gefinancierd door grote ondernemingen en werkgeversfederaties: "Al in de jaren negentig hebben onze bedrijven zwaar gereorganiseerd. Door de outsourcing van activiteiten zoals vervoer en veiligheid zijn vele Duitse bedrijven teruggebracht tot hun kern. Dat heeft toen twee miljoen jobs gekost. Maar juist door die harde herstructurering zijn vandaag onze machinebouwers en autoproducenten wereldwijd succesvol. Hun catalogen puilen uit van de producten die erg in vraag zijn bij de nieuwe landen. Momenteel investeren China, India en andere nieuwe landen jaarlijks zo’n 12.000 miljard euro. Ze spenderen een flink deel van deze enorme som in Duitsland."

Midden 2009 begonnen de nieuwe landen volop bestellingen door te geven. "Dat was een geluk voor Duitsland, want vele specialisten rekenden dat het herstel zich pas in 2011 echt zou tonen ", weet econoom Grömling. Ondernemer Kirchhoff bevestigt dit: "Dit jaar steeg de uitvoer van onze onderneming met 21 procent. Vandaag draaien we weer 6 dagen per week, drie shiften per dag." Hij trekt talent aan via het ‘leerlingenwezen’: “Ons bedrijf heeft permanent een 20-tal studenten in dienst: ze besteden hun vakantiedagen in ons bedrijf en ontvangen drie à vier studiejaren een loon van ons. Na hun studies blijven ze minimum drie jaar bij ons. Na hun studies hebben ze gegarandeerd een job.”

1 miljoen vacatures

Die studenten stromen op een goede manier binnen bij Kirchhoff. Wat lang niet het geval is voor vele werkzoekenden, meent econoom Michael Grömling: "Officieel telt Duitsland vandaag 500.000 vacatures. Maar als we daar de niet gepubliceerde vacatures bijtellen, komen we aan één miljoen vacatures. En dat met 3 miljoen werklozen of meer.  Die drie miljoen werklozen moeten herschoold worden. Maar vroegere initiatieven tot herscholing waren niet bijster succesvol. Ook verlaten te veel jongeren de school zonder een goede vorming."

Wat kan België van Duitsland leren?

Paul Soete, ceo van technologiefederatie Agoria: “Het valt ons op dat Duitse sectoren cao’s sluiten met loonstijgingen die vergelijkbaar zijn met de Belgische. Maar in de statistieken blijkt later dat de algemene loonstijging in Duitsland veel lager ligt dan bij ons. Duitse bedrijven gebruiken veel meer onderaannemers, uitzendkrachten en arbeiders uit Oost-Europa die goedkoper zijn. Ook durven zij afwijken van de voorwaarden in de cao’s, dikwijls in ruil voor werkzekerheid voor het personeel.”

“De belangrijkste les uit de reorganisatie van de Duitse arbeidsmarkt, is voor mij de beperking van de stempelgeld tot één jaar. Dat leidt tot een ongelooflijke activering. Het aantal werkenden is in Duitsland dan ook sterk toegenomen.”
 
ACV waarschuwt wel voor neerwaartse loonspiraal in Europa. Bart Vannetelbosch van de studiedienst Voeding en Diensten van het ACV: “De Duitse vakbonden noemen hun land nu een laagloonland, met steeds meer armen onder de werkenden. Wij vrezen voor een neerwaartse loonspiraal in Europa. De loonafspraken staan zwaar onder druk in de bedrijven. Duitse slachthuizen, bijvoorbeeld, doen beroep op onderaannemers uit Oekraïne. Hun eigen medewerkers worden gedwongen om in te leveren op hun loon of ze worden vervangen door die onderaannemers. Dit is een straatje zonder einde.”

Verschenen in Vacature Magazine op 13/11/2010

Terug naar coververhaal