De keerzijde van een rondje ontslag: Talentvolle werknemers kiezen het hazenpad

Reorganiseren, het is in crisistijd hét ordewoord bij menig bedrijf. Ten onrechte, zo laat een Europees onderzoek van het Amerikaanse bureau Corporate Executive Board zien. Want vaak oogsten de bedrijven een tegenovergesteld effect: ze halen de beoogde cijfers niet én verliezen talentvolle medewerkers.

Het lijkt wel een wet van Meden en Perzen: in crisistijd danken veel bedrijven mensen af en voeren ze reorganisaties door. Niet zelden met de bedoeling winst- en kwartaalcijfers op te smukken en de aandeelhouders tevreden te stellen. Maar wat blijkt uit het Executive Guidance for 2010-onderzoek, dat Corporate Executive Board uitvoerde bij 18.000 werknemers in Europa? “Slechts 10 procent van de bedrijven bereikte de doelstellingen die ze vooropgesteld hadden bij hun reorganisatie”, aldus Brian Kropp, managing director van Corporate Executive Board. “Nochtans is en blijft reorganiseren een heel populaire maatregel in crisistijd: 80% van de senior leidinggevenden die deelnamen aan het onderzoek zei dat er de voorbije twaalf maanden een reorganisatie gebeurde in hun bedrijf. Eén van de grote problemen daarbij is dat bedrijven te ongeduldig zijn. Wanneer bijvoorbeeld de verkoopsafdeling hergestructureerd wordt, verwacht het management binnen enkele maanden resultaten, terwijl het meestal enkele kwartalen duurt. Verkoopsmensen moeten zich kunnen inwerken in de nieuwe structuur, op een andere manier leren werken, nieuwe klanten en producten leren kennen, ... . De meeste bedrijven hebben daar het geduld niet voor.”

Niet alleen dat: reorganisaties kunnen ook een bron van demotivatie onder het personeel zijn, geeft Kropp aan. “Veel bedienden anticiperen op een herstructurering: ze werken al dan niet bewust minder hard in hun huidige job, omdat ze weten dat die binnen afzienbare tijd toch verandert. Bovendien gaat twee derde van de bedienden die we ondervroegen er van uit dat er bij een reorganisatie nog eens een reorganisatie komt binnen de twaalf maanden. ‘Als het nu niet goed gaat, komt er wel nog een reorganisatie. Waarom hard werken?’, dat is vaak de gedachte. Het bedrijf riskeert ook zijn high potentials te verliezen: 50 procent van hen dreigt te vertrekken. En er is daarnaast ook onzekerheid op de arbeidsmarkt: potentiële werknemers vragen zich af wat het bedrijf wil, of het wel een aantrekkelijke werkgever is, ... . Het wordt moeilijker om toptalent aan te trekken.”

Wat is het alternatief dan voor bedrijven? Niet reorganiseren en moelijke tijden zoveel mogelijk uitzweten? “Daar is geen standaard antwoord op te geven”, aldus Brian Kropp. “Het hangt af van de situatie van het bedrijf, de markt, de competitie, de technologie, ... . Maar de eerste vraag die bedrijven zich moeten stellen is: moeten we echt reorganiseren? En als ze beslissen om te reorganiseren moeten ze een team hebben dat zich met change management bezig houdt, zodat het geen botte afslanking van het personeelsbestand is, maar een goed doordachte beslissing die op alle niveau’s doorgevoerd wordt.”

Tekst Nico Schoofs

Gepubliceerd in het Vacature Magazine van 6 februari 2010