Hoe kan je een politiek mandaat én werken in loondienst combineren?
Stel, je wilt je engageren in de gemeentelijke politiek en je neemt een politiek mandaat op. Je wilt dit echter blijven combineren met je huidige job bij een bedrijf in de privé-sector. Heb je recht op politiek verlof?
ANTWOORD
Een werknemer die een bepaald politiek mandaat of ambt uitoefent, kan aanspraak maken op politiek verlof, in sommige gevallen met loonwaarborg. Dit recht staat open voor alle werknemers in de privé-sector, ongeacht de aard van hun arbeidscontract en ook tijdens hun proefperiode.
Wel recht op politiek verlof
Niet alle politieke ambten verlenen echter het recht op politiek verlof! Het geldt enkel voor de volgende politieke mandaten:
- provincieraadsleden (met uitsluiting van de bestendig afgevaardigden)
- gemeenteraadsleden
- leden districtsraad
- burgemeesters
- schepenen
- raadsleden OCMW
- voorzitters OCWM-raad.
Geen recht op politiek verlof
Met andere woorden, leden van de Vlaamse Raad, van de Federale Kamer of Senaat en Europarlementariërs hebben geen recht op politiek verlof. In dergelijke gevallen gaat het immers in praktijk over beroepspolitici, die hun mandaat niet (meer) combineren met een job in loondienst.
Afwezigheidsrecht
Het concreet afwezigheidrecht is afhankelijk van het mandaat.
Een provincieraadslid mag afwezig zijn tijdens de (buiten)gewone zittingen van de provincieraad.
Op gemeentelijk niveau maakt men een onderscheid tussen uitvoerende en andere mandaten. Zijn uitvoerende mandaten: burgemeester, schepen, voorzitter of lid bureau districtsraad, voorzitter OCMW. Deze kunnen op twee wijzen hun arbeidscontract tijdelijk schorsen:
- maximaal 2 werkdagen per week;
- of gedurende minstens 12 maanden. Verlengingen met minstens 12 maanden - al dan niet na een werkhervatting – zijn mogelijk.
De andere mandaten (gemeenteraadsleden, leden districtsraad, leden OCMW) mogen een aantal dagen (gaande van 1 tot 2,5 dagen) per maand afwezig zijn. Het concreet aantal is afhankelijk van het mandaat en de grootte van de gemeente/stad. Niet opgenomen verlof mag niet naar een volgende maand worden doorgeschoven.
Opnemen van het verlof
De werknemer beslist alleen of en wanneer hij zijn politiek verlof opneemt. Hij kan het zelfs in uren in plaats van in halve of volledige dagen opnemen.
De werkgever heeft natuurlijk het recht om de bewijzen te vragen dat de werknemer wel het bewuste politiek mandaat bekleedt. Anderzijds is het ook de logica zelve dat de werknemer de werkgever op voorhand verwittigt op welke dagen of uren hij zal afwezig zijn.
Voor de uitvoerende mandaten is hier zelfs een specifieke verwittigingstiming voorgeschreven. Het verlof moet opgenomen worden voor het doel waarvoor het is aangevraagd. Dat kunnen meetings of (voor)vergaderingen zijn, maar ook bv. persoonlijke dossierstudie.
Loon
Voor de schorsing van een uitvoerend mandaat is er geen recht op loon laste van de werkgever.
Voor de andere mandaten (gemeenteraadsleden, leden districtsraad, leden OCMW) is die er wel, maar dan beperkt tot 2.631, 50 euro bruto/maand of 101,2117 euro/dag. Wat de werkgever betaalt, kan hij - inclusief sociale lasten - terugvorderen van de instelling waar zijn werknemer het politiek ambt uitoefent.
De lezer kan geen rechten ontlenen aan deze tekst.
Voorgaande vragen worden bewaard in het archief van de Vraag van de Week.
