Interview: Monica De Coninck OCMW
Openbare sector
Openbare sector
Monica De Coninck gaat voor een modern OCMW
Sinds anderhalf jaar probeert Monica De Coninck het rigide en zeer hiërarchische OCMW-apparaat in Antwerpen om te vormen tot een modern overheidsbedrijf. De noodzakelijke hervorming kost haar bloed, zweet en tranen.
Monica De Coninck over:
- het conservatisme aan de top
- de moeilijke periode die voor haar ligt
- haar missie binnen het OCMW
- zelfsturende teams
opgetekend door Denise Van den Broeck
Toen Monica De Coninck anderhalf jaar geleden werd geïnstalleerd als nieuwe voorzitster schrok ze toen ze onverwacht werd geconfronteerd werd met de hoge schuldenlast die al die jaren door boekhoudkundige spitsvondigheden was verborgen gehouden.
"7,75 miljard euro schuld van de ziekenhuizen en 40 miljoen euro schuld van het OCMW", zegt ze. "Het OCMW had geen visie, geen strategische doelstellingen. Ik stond voor de ontzaglijke opdracht om het bedrijf te saneren en tegelijkertijd het OCMW om te vormen tot een modern bedrijf."
Conservatisme
Dat is allesbehalve een eenvoudige taak. Met 11.000 werknemers, 9 ziekenhuiscampussen, 19 rust-en verzorgingstehuizen, 25 sociale centra en 36 dienstencentra is het OCMW van Antwerpen een van de grotere werkgevers van het land.
Maar met West-Vlaamse koppigheid introduceerde Monica De Coninck strategisch management in de administratie en ging zelf nog een mastercursus public management volgen bij de Universiteit Antwerpen Management School. "Het nieuwe beleid in daden omzetten gaat traag", zegt ze een beetje teleurgesteld. "Aan de top wordt nog erg conservatief gedacht. Ik ben absoluut allergisch geworden voor uitspraken als 'we zijn er mee bezig' en 'we hebben het altijd al op die manier gedaan'."
Moeilijke periode
Het is hoog tijd voor verandering, vindt De Koninck. Iets waar ze niet met plezier naar toeleeft. "Ik ben mij ervan bewust dat we een heel moeilijke periode tegemoet gaan. Volgens de managementcursus heb je zeven tot tien jaar nodig om in een bedrijf zoals dit een volledig andere mentaliteit te kweken."
"De hokjesmentaliteit waardoor elke dienst zich beperkt tot zijn onderdeel van de job zonder oog te hebben voor het geheel, moet verdwijnen. De ambtenaren moeten leren procreatief te werken. Het zou al veel helpen als de verschillende departementen spontaan met elkaar zouden communiceren."
"Tot nu toe heeft de ouderwetste structuur alleen maar in ons nadeel gewerkt. Goede krachten hielden het na vijf jaar voor bekeken en vertrokken naar een betere job. Mensen met potentieel werden op de duur zo afgestompt dat ze hier hun dagen kwamen slijten. Ik verwacht van mijn topambtenaren dat ze geëngageerd zijn en als het nodig is ook bereid zijn overuren te presteren. Ik ben vaak als enige in een topfunctie nog na 19u aan het werk."
"De volgende jaren worden voor mij een uitdaging en ik zou wensen dat we al twee jaar verder waren. Het veranderingsproces zal het meest pijnlijke worden dat het OCMW ooit gekend heeft. Daarom is het belangrijk om de boodschap op een goede manier uit te dragen en daarrond te communiceren. Het is zoals een huis verbouwen terwijl je er in woont."
Een missie
De missie van OCMW-voorzitster Monica De Coninck is "elke Antwerpenaar een menswaardig leven garanderen." Anderzijds zijn de werknemers op de werkvloer zelf vragende partij voor een beleidsmatige verandering.
"Die mensen werken geweldig hard. Zij worden ook als eersten geconfronteerd met de mensen achter de dossiers. Daarom is het nodig om de bureaucratische regels te veranderen. De personeelsdienst moet een modern human resource center worden. Ik heb Jobpunt Vlaanderen binnengehaald om op een objectieve manier interne examens te organiseren. We stimuleren onze personeelsleden vormingscursussen te volgen. Ik wil een systeem van loopbaanplanning waardoor werknemers die dat wensen kunnen doorgroeien naar verzorgende jobs."
"Door de vergrijzing van de samenleving voorspel ik dat we binnen 10 jaar personeel te kort hebben. Onder andere daarom moeten we ook kansarmen en migranten de mogelijkheid geven zich om te scholen. Op die manier doe je aan loyauteitsvorming. In Antwerpen hebben we het project 'Mijn Gedacht' dat zich richt naar jongeren die het noorden zijn kwijtgeraakt en in de marginaliteit zijn terechtgekomen. We brengen die jongeren opnieuw discipline bij, maar leren hen ook na te denken over wat ze in hun leven willen bereiken. Het slaagpercentage van die cursus is 90%. 20% Daarvan ontpopt zich later tot onze meest gemotiveerde werknemers."
Zelfsturende teams
Zelf weet de voorzitster maar al te goed waar ze met het OCMW naartoe wil. "Ik wil in de toekomst werken met zelfsturende teams, complementaire mensen die bereid zijn van mekaar te leren om als groep een meerwaarde te genereren", zegt Monica De Coninck.
"Ik pleit ook voor meer praktijkgerichte examens. Ik vind dat een poetsvrouw niet noodzakelijk de geschiedenis van België moet kunnen opdreunen, maar wel op de hoogte moet zijn van verschillende huishoudproducten-en technieken."
"En wat er nog moet veranderen? Weet je dat er hier zelfs nog geen behoorlijk evalutiesysteem bestaat? En negatieve evaluaties blijven zonder gevolg. Zoiets kan toch niet in een behoorlijk werkend bedrijf! Gelukkig is mijn verhouding met de overige raadsleden zeer goed en kijken wij allemaal op dezelfde manier naar de toekomst."
"Ik heb net een staking achter de rug omdat ik de eindejaarspremie van het personeel niet kan verhogen. De Vlaamse minister laat dit niet toe zolang er geen federale financiering is. De schuldpositie van de ziekenhuizen laat het eigenlijk ook niet toe en ik wil alles doen om de ziekenhuizen te behouden en de werkgelegenheid van de 6.000 werknemers niet in gevaar te brengen. Ik zou natuurlijk ook gewoon mijn handtekening kunnen zetten en het OCMW gewoon laten verder draaien zoals het al jaren draait. Maar ik doe graag aan politiek."
